Trẻ không muốn đi học, vì sao?

Không ít phụ huynh phải loay hoay khổ sở vì con chán học. Một trong những nguyên nhân làm cho trẻ ở bậc mẫu giáo và tiểu học thường gặp phải, đó là từ cô giáo. Nhiều đứa trẻ không muốn đi học chỉ vì sợ cô.

Chưa bao giờ thấy cô cười!

Bé T.K. hiện đang học lớp năm. Mỗi lần nhớ lại những gì xảy ra khi mới đi học, bé đều có cảm giác buồn bã. Lúc ba tuổi, bé bị cô giáo nhốt vào nhà vệ sinh chỉ vì ăn hay bị ói. Và đáng sợ hơn là khi bé ói ra tô cháo, cô bắt ăn lại phần thức ăn đó. Với cháu, đến trường là một chuyện nặng nề và khủng khiếp. Cháu đã nhiều lần khóc không chịu đến trường và thậm chí có giai đoạn rơi vào trầm cảm.

Cháu Kim Oanh (Q.3, TP.HCM) đến Trung tâm Tư vấn tâm lý – giáo dục – gia đình và thanh thiếu niên cùng mẹ. Mẹ cháu vừa kể vừa khóc, cháu đã nghỉ học năm ngày qua. Cho dù gia đình hết động viên đến dọa nạt, cháu cũng không chịu đến trường. Khi chuyên gia tâm lý trao đổi cùng cháu, cháu buồn bã chia sẻ: “Con không thích học cô vì cô buồn quá. Năm ngoái, cô Mai cho bọn con hát, đóng kịch và chơi trong giờ học, con rất thích. Nhưng năm nay cô giáo này cứ bắt chúng con viết bài hoài. Đặc biệt, con chưa bao giờ thấy cô… cười. Cô đến lớp rất hay thở dài và cứ mân mê tà áo. Con cảm giác cô con rất buồn. Con sợ làm cô buồn thêm”.

Những đứa trẻ “nhạy cảm” thường gặp khó khăn với cô giáo. Đối với các cháu, cô là người mẹ thứ hai. Nhưng không phải cô giáo nào cũng nhẹ nhàng và tận tình với trẻ. Trong mắt trẻ thơ, cô giáo phải là một người hiền từ và đôn hậu. Cô luôn là thần tượng của một đứa trẻ. Tâm trạng của cô giáo ảnh hưởng rất nhiều đến các em học sinh. Thời gian ở trường là quãng thời gian vàng ngọc cô trò tiếp xúc với nhau, có khi còn nhiều hơn với bố mẹ. Có thể vô tình, những buồn vui của cô giáo, học sinh đã cảm nhận được qua lời nói và hành động, cử chỉ của cô. Nhiều cô giáo nóng nảy, quát tháo, dọa nạt, có khi còn chửi mắng học sinh. Và như vậy, trẻ cảm thấy bị xúc phạm.

Phụ huynh cần chia sẻ với cô

Trẻ sợ cô, có lúc không phải vì cô dữ dằn, hay la mắng mà đôi khi, cô buồn bã, ủ rũ cũng làm cho học sinh cảm thấy mình có lỗi. Những đứa trẻ luôn tìm kiếm trong ánh mắt cô một sự trìu mến, gần gũi và thân thiện. Chúng muốn cô giáo cười tươi khi chúng ngoan và học tốt. Nụ cười, ánh mắt của cô sẽ giúp trẻ cảm nhận được sự ấm áp của tình thầy trò. Và cô giáo còn là chỗ dựa tinh thần cho trẻ.

Nhưng không phải lúc nào cô giáo cũng có thể làm được điều đó. Ở trường, cô có nhiều áp lực của công việc. Về nhà, cô cũng là con, là vợ, là mẹ, và không phải vai diễn nào cũng thuận lợi, nhẹ nhàng. Khi cô giáo phải chịu áp lực từ những vai trò của mình trong gia đình và xã hội, cô dễ bị stress. Không phải cô giáo nào cũng có thể kiềm chế và điều chỉnh được cảm xúc của mình. Tình trạng sức khỏe tinh thần của cô giáo là một phần rất quan trọng để cô có thể giữ được sự cân bằng trong cuộc sống và công việc. Phụ huynh cần giúp cô xây dựng hình ảnh tốt đẹp của bản thân đối với những học trò bé nhỏ của mình.

Với bé Kim Oanh, chúng tôi đã phân tích cho cháu hiểu: “Cô giáo buồn bởi nhiều lý do, và biết đâu cô đang lo sợ vì con mình không muốn đi học. Cũng như mẹ con thôi, khi con không đi học thì đến cơ quan làm sao mẹ vui cười được”. Chúng tôi đã thống nhất với bé, bé đến trường bây giờ không phải đơn giản là vì bố mẹ, vì mình, mà quan trọng hơn tất cả là cô giáo đang cần một sự chia sẻ và hỗ trợ của bé. Khi một đứa trẻ không đến trường, bố mẹ, người thân và cô giáo đều lo lắng. Nhất là cô giáo, nếu học sinh nói rằng vì cô mà nó không muốn đến trường thì đó là lời cảnh báo cần được xem xét nghiêm túc. Bé Oanh đã chịu đến lớp, chúng tôi cùng tìm gặp cô giáo của cháu. Một điều bất ngờ là cô giáo đã òa khóc khi có người chia sẻ. Lần đầu tiên bé thấy cô cười, dù nước mắt vẫn ướt đẫm trên má.

Trẻ yêu cô giáo, trẻ sẽ thích đến trường. Cô biết tạo cân bằng giữa cuộc sống và công việc, biết chia sẻ buồn vui, chắc chắn học sinh sẽ vui hơn mỗi khi tới trường. Cô là những người dạy cho trẻ những kiến thức căn bản, là chỗ dựa tinh thần cho trẻ. Khi trẻ tâm sự những lo lắng của mình về cô giáo, phụ huynh hãy bình tĩnh để cùng trẻ tìm ra nguyên nhân. Và cố gắng gặp cô giáo sớm để trao đổi với cô về những vấn đề của trẻ, cải thiện mối quan hệ giữa cô và trò nhằm tạo sự thân thiện hơn. Trẻ yêu cô, yêu trường thì trẻ sẽ không bỏ học.

Theo PNO

Trò chơi giúp bé phát triển khả năng toán học

Bằng những trò chơi vui nhộn, thực tế như: xác định trọng lượng của đồ vật trong nhà; dạy bé tập xem đồng hồ; dùng kẹo màu để dạy bé cách chia tỷ lệ... sẽ giúp bé hiểu biết về toán học, khiến bé thêm yêu các con số và háo hức để tìm hiểu về chúng. 

Xác định trọng lượng của đồ vật trong nhà

Yêu cầu trẻ đoán đúng trọng lượng của đồ vật trong nhà như: Cho bé đoán trọng lượng của con mèo hay món đồ chơi của bé… Sau đó, bạn hãy bảo trẻ tự ước tính xem nó nặng bào nhiêu kg và làm sao biết chính xác.

Dạy bé tập xem đồng hồ

Bạn hãy mua cho bé loại đồng hồ đồ chơi các kim đồng hồ có thể quay được rồi hướng dẫn cho bé cách tập xem đồng hồ.

Đầu tiên, bạn hãy dạy bé ý nghĩa của 12 con số ở đồng hồ, những con số nào gắn với giờ giấc sinh hoạt của bé, hãy thường xuyên hỏi bé xem hiện giờ kim ngắn chỉ số mấy? Kim dài chỉ số mấy?

Ngoài ra, bạn có thể tạo ra các tình huống như: “Nếu bố về đến nhà lúc 6 giờ chiều thì con sẽ phải chờ bao nhiêu phút nữa?”. “12 giờ trưa ăn cơm thì còn bao nhiêu phút nữa thì ăn con nhỉ? ”… Bạn có thể hỏi trẻ vào bất cứ thời gian nào trong ngày và thường xuyên như vậy bé sẽ nhớ lâu; giúp bé tính toán nhanh.

Dùng kẹo nhiều màu để dạy bé cách chia tỷ lệ

Cho bé đếm số kẹo trong hộp, rồi phân loại theo từng màu. Đếm số kẹo màu xanh để tỷ lệ chúng so với số kẹo màu đỏ là bao nhiêu. Xác định những màu khác cũng bằng cách này, rồi cho bé ăn số kẹo đó tuỳ thích.

Chơi nấu ăn

Nói giá cả của các loại thức ăn, rồi đưa cho trẻ khoảng 20 – 40 nghìn đồng và nhờ bé sắp xếp nấu bữa tối cho cả nhà. Nếu trẻ chi vượt quá số tiền đó thì bé phải tính toán như thế nào; ngược lại nếu còn dư tiền thì phải mua thêm… rồi bạn dẫn trẻ ra chợ mua đồ. Hãy xem cách tính toán của trẻ có phù hợp với tổng giá trị thực hay không. Khoảng vài ngày cho trẻ làm lại trò này, trẻ sẽ rất thích, vì chúng thấy đó là việc nghiêm túc, quan trọng “như người lớn”.

Chơi xếp hình

Bạn có thể cùng trẻ chơi xếp hình và dạy trẻ đếm các hình mà trẻ xếp được như "có bao nhiêu ngôi nhà? Bao nhiêu ôtô?", hay "Nhà này có mấy tầng?". Đồng thời hướng dẫn trẻ so sánh lớn - bé, nhiều hơn - ít hơn như " nhà bạn Bi to hơn hay nhà bạn Mốc to hơn?"...

Chơi đoán số

Khi trẻ đã nhuần nhuyễn với các trò dễ, bạn khuyến khích trẻ bằng những trò khó hơn. Bảo trẻ nghĩ ra một con số từ 1 đến 100, rồi thử đoán xem nó nằm tong khoảng nào của dãy số ví dụ: “Số đó lớn hơn 30 có phải không?” hay “số đó nằm trong khoảng 35 đến 55 phải không?... rồi chuyển sang để trẻ tự đoán số.

Nguồn: mangthai.vn

Chú trọng khai thác tiềm năng não phải của trẻ

Hoạt động trí tuệ chịu sự khống chế của não, song não lại chia thành hai bán cầu là bán cầu não phải và bán cầu não trái và hai bán cầu này có ưu thế, chức năng khác nhau. 

Vai trò của bán cầu não trái và bán cầu não phải

Bán cầu não trái có nhiệm vụ xử lý ngôn ngữ, tư duy trừu tượng, viết, tính toán, sắp xếp, phân loại, ghi nhớ từ ngữ và tri giác thời gian, Còn bán cầu não phải có vai trò xử lý hình tượng tổng thể, khái niệm không gian, phân biệt hình vẽ, khả năng cảm thụ âm nhạc, khả năng bắt chước. Bán cầu phải có cơ năng mang tính chỉnh thể, tổng hợp, sáng tạo, chủ quan trực giác, trí tưởng tượng, thái độ, tình cảm, ý chí của con người. Tuy rằng mỗi bên bán cầu não có chức năng riêng, song chúng luôn tương hỗ lẫn nhau trong quá trình hoạt động.

Phát triển cân bằng cả bán cầu não trái và bán cầu não phải là một trong những nguyên tắc quan trọng để phát triển trí tuệ cho trẻ. Do đó, học ngôn ngữ ngay từ nhỏ, sau đó lại chú trọng việc đọc, viết, tính toán, lý giải và tư duy logic, não trái sử dụng tương đối nhiều nên khá phát triển. 

Nếu so sánh thì chúng ta thấy rằng, não phải thường sử dụng ít hơn não trái nên khiến cho sự phát triển trí tuệ của trẻ bị ảnh hưởng.

Nhiều nhà nghiên cứu đã tính toán, mọi người thông thường chỉ sử dụng 5%~10% tiềm năng của não, vì thế cha mẹ khi "khai thác" tiềm năng não trái của trẻ, đồng thời với phát triển trí tuệ, nhất định phải nhận thức đầy đủ tác dụng quan trọng của việc "khai thác" tiềm năng não phải. Muốn trẻ trở nên thông minh hơn thì phải khai thác tiềm năng não phải một cách có ý thức.

Phương pháp cụ thể

Khích lệ trẻ sử dụng tay trái nhiều

Sử dụng tay trái nhiều có nghĩa là dùng nhiều não phải. Những đứa trẻ dùng tay trái cầm kéo, gấp giấy, chơi bóng… cha mẹ không cần phải chỉnh cho trẻ chuyển sang tay phải.

Chơi nhiều trò chơi

Để trẻ tham gia các hoạt động thực tiễn như: Mỹ thuật, âm nhạc, múa. Những hoạt động như âm nhạc, hội họa, múa, thể dục… đều cần sử dụng nhiều dụng cụ trực quan và hình tượng, để trẻ tiếp xúc nhiều với tự nhiên và xã hội, làm phong phú hình tượng cảm tính, kích thích làm bán cầu não trở nên linh hoạt hơn.

Khích lệ trẻ tưởng tượng

Nên tạo điều kiện để trẻ được học tập trong không khí vui vẻ; giữ gìn và tôn trọng hứng thú, lòng hiếu kỳ của trẻ.

Khích lệ trẻ đặt câu hỏi

Để trẻ cảm thấy rằng, đặt câu hỏi là một hoạt động có lợi cho cả hai bên, bạn cũng có thể tự do hỏi trẻ một số câu hỏi, giống như trẻ hỏi bạn. Khi trẻ đặt câu hỏi, bạn không nên vội vã trả lời ngay, bạn có thể nói thế này: “Bây giờ chúng ta cùng thảo luận câu hỏi này nhé!”. Bạn có thể căn cứ vào câu hỏi của bé để nêu ra một số câu hỏi dễ phán đoán tương quan, lại không ngừng nêu ra những câu hỏi mang tính hướng dẫn, để trẻ khi tự mình suy nghĩ nên trả lời như thế nào và tìm ra đáp án cho câu hỏi đã nêu ra.

Ngoài ra, khi bạn trả lời câu hỏi của trẻ, phải để trẻ nghe rõ đáp án hoặc sau khi đã nghe xong câu trả lời hoàn chỉnh, lại ngắt lời bạn để nêu ra một câu hỏi khác.

Để trẻ sớm nhận biết chữ viết và tập đọc

Sớm nhận biết chữ viết và đọc chữ cái vừa có thể thúc đẩy não trái và não phải cùng phát triển, lại có thể giúp trẻ sớm có thể vận dụng chữ viết và ngôn ngữ. Không ít cha mẹ cho rằng, mỗi ngày bỏ ra một chút thời gian để xem tivi cũng có thể thu được một lượng thông tin lớn và có thể phát triển trí tuệ, lẽ nào không bằng đọc sao?

Có một cuộc nghiên cứu về vấn đề này và kết quả cho ta thấy: Mỗi ngày trẻ xem tivi trên dưới 3 tiếng, hiệu suất đọc sách sẽ giảm đi nhiều, vì những hình màu sẽ khiến trẻ bị phân tâm. Và đưa ra đề nghị cha mẹ và trẻ mỗi ngày nên đọc 20 phút, và gọi là: 20 phút quan trọng nhất trong ngày của bạn.

Các bậc cha mẹ thông minh nên hiểu rằng: Khi trẻ bị hấp dẫn bởi những câu chuyện thiếu nhi thì cũng là khúc mở đầu thành tài của trẻ đã bắt đầu rồi.

Kiến nghị cho cha mẹ là, khích lệ trẻ đọc, khiến đọc trở thành một phần trong sinh hoạt hàng ngày, cũng tự nhiên và cần thiết như ăn cơm, đi ngủ vậy. Tạo môi trường đọc sách cho trẻ, để trẻ bất cứ lúc nào cũng có thể lấy và đọc những quyển sách mà trẻ thích.

Những ngày nghỉ, bạn nên thường xuyên đưa trẻ đến hiệu sách, giúp trẻ chọn những quyển sách phù hợp với trình độ hiểu biết của trẻ, có những tình tiết thú vị của cuộc sống trẻ thơ, có ý nghĩa tư tưởng tích cực; đưa trẻ đến thư viện, tham quan triển lãm sách. Hàng ngày định giờ đọc, kể chuyện hoặc thảo luận nội dung trong sách cho trẻ. Hướng dẫn trẻ giở sách có trình tự; hình thành thói quen đọc sách tốt cho trẻ. Khích lệ trẻ trong khi đọc, hãy tập cải biến câu chuyện, kể lại câu chuyện theo ý hiểu của mình.

Được rèn luyện trong lao động

Khích lệ trẻ giúp cha mẹ thu dọn bàn ăn, giá sách… đều có lợi cho sự phát triển não phải của trẻ.

Chú ý thực hiện giáo dục toàn diện cho trẻ

Chúng ta không những chú trọng phát triển cho trẻ về trí tuệ, nhận thức, mà còn chú trọng phát triển cả về tình cảm, ý chí, động cơ, hứng thú, lý tưởng của trẻ.

Tiềm năng trí tuệ của con người là kết quả hoạt động của hai bán cầu não. Vì thế, hãy chú trọng, phát triển tiềm năng não phải cho trẻ có 3 điểm tốt sau.

Một là mở rộng lượng thông tin, khiến trẻ học được nhiều hơn. Vì dung lượng thông tin hình tượng của não phải nhiều gấp vạn lần so với não trái. Hình tượng sự vật là cơ sở tích lũy tri thức của trẻ.

Thứ hai là phát triển tư duy hình tượng, giúp trẻ học thoải mái hơn. Trẻ trước 6 tuổi về cơ bản là sống trong thế giới hình tượng, dùng não phải quan sát và phân tích sự vật, việc học của trẻ phải nhờ sự giúp đỡ của hình tượng cụ thể, nếu không sẽ trở nên rất khó khăn.

Thứ ba là bồi dưỡng và phát huy tiêm năng sáng tạo, khiến trẻ thông minh hơn, giàu sức sáng tạo hơn.

Lời khuyên: Nhiều nghiên cứu cho thấy, một người có thông minh hay không phần lớn được quyết định bởi việc phát huy chức năng não phải, hơn 70% nhà khoa học trên thế giới đều có ưu thế nằm ở não phải. Do đó có thể thấy, muốn phát huy tiềm năng trí tuệ não người, phải sử dụng cả não trái và não phải, khiến chúng cùng phát triển và hỗ trợ lẫn nhau.

Nguồn: mangthai.vn

4 cách khuyến khích trẻ đọc sách

Đọc và biết chữ là các kỹ năng quan trọng mà mỗi bé đều phải học hỏi. Đọc sách là một trong những phương pháp quan trọng vừa giúp trẻ tiếp xúc với các chữ cái cũng như là cách để trẻ rèn luyện những kỹ năng trên. Tuy nhiên, một thực tế là rất nhiều trẻ lại cảm thấy không hứng thú với việc đọc sách, đặc biệt là khi chúng nghĩ chúng bị bắt buộc. Chính vì thế mà cha mẹ phải có những cách thức cơ bản để khuyến khích trẻ đọc sách. 

Nuôi dưỡng đam mê đọc sách ở trẻ là một trong những nhiệm vụ quan trọng của cha mẹ trong quá trình nuôi dạy con. Tuy vậy, đây thực sự là một vấn đề không phải dễ thực hiện. Nhiều bậc cha mẹ còn cảm thấy bế tắc vì mỗi lần động đến sách là con mình lại trở nên bướng bình, thậm chí quyết liệt từ chối đọc sách. Do đó, Parentslink Việt Nam xin giới thiệu 4 lời khuyên giúp cha mẹ có cách nhìn nhận đúng đắn, biến đọc sách thành hoạt động thú vị cho trẻ.

1.    Hãy cho bé cơ hội tiếp cận với sách

Sai lầm lớn nhất của cha mẹ không phải là việc cung cấp ít tài liệu cho con đọc mà là không cung cấp cho trẻ những tài liệu phù hợp với độ tuổi của mình. Hầu hết các bé đều thích đọc, thậm chí xem các loại sách có nhiều màu sắc, hình vẽ sinh động. Nhiều bậc cha mẹ đã quá vội vàng bắt con đọc các loại sách có nội dung kiến thức rất rộng, cách trình bày quá hàn lâm khiến trẻ không hiểu, và dần dần trẻ còn cảm thấy khó chịu, ghét đọc sách. Thế nên, bước đầu tiên đối với cha mẹ trong việc khuyến khích con ham đọc sách chính là việc cho bé cơ hội tiếp cận với những loại sách có nội dung, hình thức phù hợp với độ tuổi của con bạn. Hơn nữa, bạn cũng cần phải để ý xem con bạn thích những nội dung gì , có những trẻ chỉ thích tìm hiểu về động vật nhưng có những trẻ lại có niềm đam mê rất lớn đối với những chiếc ô tô...Những bậc cha mẹ chỉ cần nhớ rằng, việc khơi dậy niềm đam mê đọc sách đối với con bạn mới là nhiệm vụ quan trọng. Bạn có một vị thế rất khác so với cô giáo của con bạn. Cô giáo có thể buộc trẻ đọc một loại sách nhất định để phục vụ việc học tập nhưng bạn thì chỉ có nhiệm vụ hãy khơi dậy niềm đam mê đọc sách của trẻ. Vậy thì cha mẹ hãy làm một điều giản đơn giúp con bạn yêu sách bằng cách cho chúng cơ hội tiếp cận với sách.

2.    Hãy cho bé đọc sách bé yêu thích

Làm thế nào để biết bé thích đọc sách gì? Đây là một câu hỏi khó đối với những bậc cha mẹ. Nếu con bạn đã đủ lớn để diễn đạt xem chúng thích sách gì thì thật đơn giản phải không? Câu trả lời vẫn chưa thực sự là dễ dàng. Con bạn mới chỉ bắt đầu nhận thức được cái gì chúng thích hơn cái gì chứ bản thân chúng vẫn chưa hiểu thế nào là yêu thích. Thế nên, bạn hãy gợi mở cho chúng bằng những câu hỏi xem con thích cái gì hay thậm chí là cho chúng mô tả những gì thú vị với chúng...Đây là một cách mà bạn có thể biết chúng thích loại sách gì. Ngoài ra, hãy cho bé đi mua sách cùng bạn. Bé sẽ là người chọn sách còn bạn sẽ đóng vai trò là người góp ý. Chắc chắn bạn và bé sẽ có những cuốn sách mà cả hai người cùng cảm thấy hài lòng. Nhưng đây là dành cho những bé đã biết diễn đạt, đã có thể tự lựa chọn được sách cho mình. Vậy những bé chưa biết hoặc chưa có khả năng diễn đạt rõ ràng thì những bậc cha mẹ nên làm gì? Nếu bạn đang trong tình huống này thì yêu cầu về việc bạn phải tự quan sát và quyết định sẽ cao hơn. Hãy để ý xem con bạn thích thú với những đồ vật gì, con vật gì hoặc lĩnh vực gì. Có bé thích hoa, thích búp bê, thích cô tiên nhưng có những bé lại thích những con vật trong rừng hoang dã. Có những bé lại thích màu xanh lá cây nhưng có bé lại thích những màu vàng của ông mặt trời. Từ sự quan sát về bé, bạn hãy lựa chọn những cuốn sách gần với những gì bé yêu thích. Bố mẹ cũng nên đưa cho bé một số quyển và cho trẻ chọn để đọc. Những bậc phụ huynh hãy hướng dẫn bé khi đọc nên ngồi một chỗ và sau đó bạn có thể hỏi  bé về nội dung đã đọc hoặc khuyến khích bé kể lại cho chính bạn hoặc người khác nghe.

3.    Làm thẻ thư viện cho trẻ

Bạn có cảm thấy lạ lẫm với điều này không? Làm thẻ thư viện cho bé? Ở Việt Nam chúng ta thường đến thư viện khi có bài tập, thậm chí chỉ khi nào phải viết khóa luận tốt nghiệp, viết luận văn cao học hoặc luận án tiến sĩ...Như vậy, thư viện là dành cho người lớn. Tuy nhiên, ở các nước phát triển có rất nhiều thư viện dành riêng cho trẻ. Do đó, những bậc cha mẹ hãy cứ làm cho trẻ thẻ thư viện. Đến thư viện, trẻ sẽ hiểu có nhiều người thích đọc sách như thế nào, yêu thích sách như thế nào. Trẻ con lại thường yêu thích việc làm giống người khác. Do đó, bạn hãy cho trẻ cơ hội được tiếp cận với sách. Ngoài ra, nếu bạn có thể hợp tác cùng với nhiều bậc phụ huynh hãy cùng góp sách để thành lập một thư viện mi ni để con cách bạn cùng đến đó đọc sách, trao đổi sách. Chắc chắn bé yêu của bạn sẽ cảm thấy yêu sách thích.

4.    Kết hợp trò chơi để đọc sách

Ban có biết rằng: phương pháp học tập tốt nhất của trẻ là thông qua vui chơi. Bạn cũng thấy tại sao những trường học quốc tế dành cho trẻ lại cho các bé chơi là chính chứ không ngồi học cặm cụi với cái bảng, bút viết và cuốn sách như nhiều trường mầm non, tiểu học ở Việt Nam. Hãy khuyến khích trẻ đọc sách thông qua hoạt động vui chơi như: hãy đố bé xem cô Tắm phải nhặt cái gì khi mẹ con Cám đi dự yến tiệc của vua, hãy đố bé xem chàng sọ dừa phải đi chăn con gì...Nếu việc đọc sách là một trò chơi vui vẻ, bé sẽ hăm hở đọc và nhớ rất lâu chi tiết mà bé đã tham gia trò chơi.  Bên cạnh đó, cha mẹ cũng nên hình thành thói quen đọc sách trước khi đi ngủ cho bé. Đây cũng là một phương pháp hữu ích để ươm mầm tình yêu đọc sách của trẻ từ nhỏ. Cha mẹ cũng nên nhớ đọc cho trẻ nghe cũng là một cách tuyệt vời bởi vì đôi khi trẻ không muốn đọc vì mệt mỏi, ngại cầm sách. Bạn đừng ngại ngần đọc cho trẻ nghe...

Trên đây là một số phương pháp mà các nhà khoa học khuyên cha mẹ áp dụng để khuyến khích con đọc sách. Tuy nhiên, cha mẹ cũng nên nhớ: Không ai hiểu con bằng cha mẹ nên với mỗi bé, cha mẹ phải tự tìm tòi một hoặc nhiều phương pháp hiệu quả đối với con của mình. Chỉ cần cha mẹ hiểu, chỉ có bạn mới là nguồn động lực lớn nhất, là nơi thúc đẩy lớn nhất con bạn yêu thích đọc sách. Thế nên, bạn phải nhớ vai trò của bạn quan trọng như thế nào trong việc con bạn có thích hay không thích đọc sách. Điều này phần lớn phụ thuộc vào bạn đấy!

Nguồn: mangthai.vn

Giúp bé học mà chơi, chơi mà học

Thông qua các trò chơi, trẻ có được những trải nghiệm thú vị. Mức độ hoạt động của mỗi trẻ là khác nhau, nhưng nhìn chung trong độ tuổi này trẻ đã sẵn sàng tham gia vào những hoạt động như: nấu ăn; xâu và may...

Xâu và may

Trẻ có thể bắt đầu chơi trò chơi này lúc khoảng 2 tuổi, khi đó trẻ có thể xâu các ống chỉ hoặc ống nhựa vào một sợi dây.

Khi lên 3, trẻ có thể xâu những hạt lớn vào dây giày và đến 4 tuổi, trẻ có thể dùng kim nhựa đầu tù để xâu những hột nút lớn lại với nhau.

Bạn có thể dạy trẻ may khi trẻ lên 4 tuổi. Những tấm vải dùng để may cần đơn giản và tạo cho trẻ sự thú vị trong quá trình học. Bạn có thể mua hoặc tự làm bằng cách: vẽ một hình trên một tấm thiệp và đục lỗ ở đường viền để cho trẻ may theo mẫu đó. Và nên nhớ là phải luôn luôn dùng một kim nhẵn, đầu tù và xâu bằng chỉ xung quanh đường viền.

Nấu ăn

Khi trẻ được 3 tuổi, giúp bạn nấu ăn cũng là một hoạt động tạo sự thích thú cho trẻ. Có rất nhiều việc trẻ có thể làm và bạn cần giúp đỡ trẻ hoàn thiện dần những kỹ năng từ những việc đơn giản này. Ví dụ, trẻ có thể giúp bạn trộn và sắp rau xà lách lên đĩa hoặc trang trí một ổ bánh mì ngọt.

Những hoạt động phù hợp với lứa tuổi

Trẻ 3 tuổi thích chơi với đất sét và bột nhão, mặc dù những sản phẩm trẻ làm ra thường chưa rõ hình dạng gì. Khích lệ trẻ phát huy những kỹ năng vẽ tranh và in để làm một thiệp mừng, hay những “món quà” khác. Trẻ sẽ cảm thấy rất vui, nếu bạn trưng bày tác phẩm của trẻ trong nhà.

Khi được 4 tuổi, trẻ có thể bắt đầu cắt giấy bằng kéo dùng cho trẻ em để tạo ra những tấm hình cắt dán đơn giản. Và trẻ cũng thích cắt quần áo bằng giấy cho búp bê.

Lúc được 5 tuổi, trẻ có thể bắt chước theo những hình dạng có sẵn và phát huy kỹ năng sáng tạo trong các hoạt động này. Bạn nên giám sát và chỉ đưa cho trẻ những vật liệu đảm bảo an toàn mà thôi.

Những vật liệu thủ công

Hãy cho trẻ sử dụng những giấy màu có độ dày khác nhau, keo, bút chì và sơn để sáng tạo. Trẻ có thể trang trí những tác phẩm nghệ thuật của mình bằng hột, duy băng, đồ trang sức hình tròn, kim tuyến, hạt đậu khô, và những túi nhựa, lông chim, lá cây và vỏ sò...

Chơi bột nhão

Mặc dù trẻ 18 tháng tuổi đã thích nghịch với bột nhão để nặn thành hình đơn giản. “Trò chơi nấu ăn” là hoạt động ưa thích của trẻ và trẻ có thể lăn bột nhão, rồi dùng dao cắt thành những chiếc bánh quy xinh xắn bằng thứ bột này. Trẻ cũng có thể dùng nó để tạo ra những mẫu hình mà trẻ thích và nếu bạn muốn giữ chúng thì hãy nướng trên lò cho đến khi nó cứng (thường mất khoảng 15 phút). Khi nguội, mang ra để trẻ tiếp tục trang trí bằng sơn.

Trò chơi với các hình khối

Những khối mềm có thể được sử dụng để bóp, ném và xây nhà. Lúc 3 tuổi, trẻ có thể xây một tháp có 9 hoặc 10 khối vuông. Đến 4 tuổi, trẻ có thể xây một tháp có 10 khối vuông hoặc nhiều hơn. Tuy nhiên, trong thời gian này, trẻ thích thú với việc làm đổ tháp rồi sau đó tiếp tục bắt đầu lại.

Ngoài xây tháp, trẻ còn thích xây cầu. Lúc 3 tuổi, trẻ có thể xây một chiếc cầu có ba viên gạch bằng một hoặc hai bàn tay và đến 4 tuổi, trẻ có thể xây những bậc cao hơn và những mẫu phức tạp hơn với các khối vuông.

Từ 4 tuổi trở đi, trẻ càng tỏ ra thích thú với những trò chơi xây dựng khác, những trò chơi này có nhiều mảnh nhỏ và thực tế hơn, chẳng hạn trẻ có thể tự ráp xe hơi và máy bay đồ chơi. Tuy nhiên, hãy chắc chắn rằng: những trò chơi này là phù hợp với lứa tuổi của trẻ và khi trẻ chơi với những vật nhỏ thì luôn phải có sự giám sát của bạn.

Vừa chơi vừa học

Những hình khối không chỉ dùng để chơi mà còn giúp trẻ bước đầu tìm hiểu về hình dạng, chất liệu và màu sắc của vật.

Lúc 3 tuổi: Trẻ sẽ cầm bút chì gần đầu nhọn, gần giống với kiểu của người lớn, cây bút chì được cầm giữa ngón cái và hai ngón kế tiếp. Vào độ tuổi này, ngoài việc vẽ đường tròn, trẻ còn có thể vẽ một hình có một đầu và hai chi tiết khác nhau nữa. Trẻ thường không có ý thức trước là sẽ vẽ gì hoặc nói cho bạn biết trẻ sẽ vẽ gì trước khi bắt đầu, nhưng trẻ có thể nói điều đó sau khi hoàn thành bức tranh. Trẻ có thể sơn bằng một cây cọ lớn và cắt bằng kéo an toàn dành cho trẻ em.

Lúc 4 tuổi: Trẻ biết cách cầm bút chì giống như người lớn. Có thể vẽ một người với đầu, thân và tay chân, thậm chí là cả các ngón tay nữa. Trẻ cũng có thể vẽ một ngôi nhà đơn giản. Vào tuổi này, trẻ có thể nói lên ý định trước khi vẽ.

Lúc 5 tuổi: Trẻ sẽ hoàn thành bức vẽ hoặc sơn. Trẻ đã có thể sử dụng bút tốt hơn để viết cũng như vẽ. Trẻ tỏ ra thích thú với việc sơn quét và có thể sơn thành thạo bằng những cây cọ nhỏ. Trẻ cũng có thể tô nhiều chữ và tô theo các hình vuông. Thậm chí, nhiều trẻ còn có thể tự viết những chữ cái mà không cần tô theo mẫu.

Nhiều trẻ còn có thể vẽ một người với những đặc điểm của khuôn mặt, vẽ một ngôi nhà có cửa ra vào, các cửa sổ và mái nhà, hay vẽ nhiều vật khác với những ý định có trước. Trẻ biết cách tô màu gọn gàng, không còn để màu lan ra những đường vẽ nữa. Trong vài tháng kế tiếp, trẻ sẽ dần học tô được một hình tam giác.

Viết

Ngay từ lúc khoảng 2 tuổi rưỡi, trẻ bắt đầu tạo ra những hình ảnh có ý nghĩa và bắt đầu “viết” loằng ngoằng. Thay vì vẽ những đường kéo dài khác nhau như trước đây, trẻ bắt đầu nâng bút chì lên khỏi tờ giấy trong một khoảng đều đặn để tạo ra những dấu nhỏ, một số điểm có thể nằm trên một hàng.

Trẻ cũng có thể tô hình chữ V và chữ T. Trẻ sẽ quan sát cử động của tay bạn khi bạn viết và bắt đầu bắt chước. Đến 4 tuổi, trẻ có thể tô vài chữ cái như T, H, V, O và đến 5 tuổi trẻ tô được chữ C, Y, U và viết một số chữ cái khác một cách tự nhiên. Đây là thời điểm tốt để bắt đầu dạy cho trẻ viết tên của mình.

Cắt

Trẻ có thể bắt đầu sử dụng kéo đầu tù an toàn dành cho trẻ em khi hơn 2 tuổi. Đây là một kỹ năng tương đối khó, đòi hỏi phải có thời gian để trẻ làm quen - trẻ phải đưa kéo về phía trước và cắt, trong khi vẫn phải hướng mũi kéo đến vị trí đúng. Trẻ có thể cắt một cách tương đối chính xác vào lúc khoảng 3 tuổi.

Lúc đầu, bạn có thể làm cho kỹ năng này của trẻ trở nên dễ dàng hơn bằng cách, đưa cho trẻ những tờ giấy màu để cắt thành những mảnh nhỏ. Những mảnh này có thể được dán lên một tờ giấy khác để tạo ra một hình ảnh nào đó. Đến 3 tuổi, bé có thể cắt được một hình đơn giản.

Vẽ những hình thú vị

Trẻ thường thích vẽ xung quanh bàn tay và bàn chân của chúng. Bạn hãy đưa cho trẻ giấy, bút chì và chỉ cho trẻ cách vẽ xung quanh bàn tay và bàn chân của mình. Trẻ có thể làm việc này thành thạo từ lúc 3 tuổi, nhưng có thể sẽ thích thử với việc này sớm hơn. Khuyến khích trẻ tô màu theo đường vẽ hoặc dán những mảnh giấy màu vào trong đó.

Trẻ được 3 tuổi cũng có thể dùng các khuôn tô. Thử giúp trẻ tự làm khuôn tô đơn giản bằng cách cắt hình ảnh từ một tấm thiệp.

Uống

Độ tuổi trẻ bắt đầu uống bằng ly phụ thuộc nhiều vào vấn đề cảm giác cũng như sự phát triển vận động tinh tế của trẻ. Nếu trẻ cảm thấy thích uống bằng cách bú mẹ, hoặc bình sữa thì có lẽ trẻ ngần ngại khi uống bằng ly, cho dù trẻ đã thành thạo những kỹ năng này chăng nữa. Khi được 3 tuổi, trẻ có thể cầm chiếc ly trên một tay mà không cần dùng bàn tay kia để đỡ. Đến khoảng 4 tuổi rưỡi, trẻ có thể rót sữa từ một cái bình có tay cầm mà không làm đổ ra ngoài.

Mặc quần áo

Trẻ 3 tuổi thường cảm thấy cởi quần áo dễ hơn là mặc quần áo, nhưng trẻ đã có thể mặc quần áo nhưng trẻ đã có thể mặc quần đùi, quần dài và mang giày. Tuy nhiên, trẻ thường mặc áo cổ chui từ phía sau và vẫn còn lóng ngóng với những hột nút.

Đến khoảng 4 tuổi, trẻ có thể tự mặc đa số quần áo, tuy nhiên bạn cần lộn quần áo sang bề phải để giúp trẻ mặc đúng cách. Lúc này, trẻ còn cần đến sự giúp đỡ của bạn khi mặc những bộ quần áo có khóa kéo, gài nút và buộc dây giày (mặc dù một số trẻ khoảng 2 tuổi đã có thể biết cách sử dụng). Nhưng bên cạnh đó, một số trẻ 4 tuổi đã có thể tự gài cúc áo được rồi.

Bên cạnh đó, nhiều trẻ 3 đến 4 tuổi vẫn làm thời gian mặc quần áo thành cuộc xung đột với cha mẹ. Bạn có thể xoa dịu tình huống khó khăn này và giúp trẻ hình thành lòng tự tin bằng cách, cho trẻ tự chọn trang phục. Hãy để cho trẻ lựa chọn trang phục (nhưng phải phù hợp) bằng cách đưa ra gợi ý, chẳng hạn như: “Hôm nay, con thích mặc quần dài hay quần jeans?”. Điều này giúp trẻ cảm thấy quyết định của mình là quan trọng và phân tán được sự chú ý của trẻ với trẻ với những bộ phận áo không thích hợp.

Chiếc hộp bí ẩn

Từ lúc được khoảng 3 tuổi hoặc nhỏ hơn, trẻ nhỏ đã tỏ ra thích thú với việc mặc thử quần áo của mọi người và thử chơi với tất cả những thứ khác trong nhà. Hãy bỏ các thứ vào trong một chiếc hộp lớn - càng nhiều thứ càng tốt. Tìm những chiếc khăn quàng cổ cũ, găng tay, mũ, kính mắt, quần áo cũ, giày dép, tạp dề và nữ trang để làm phong phú thêm bộ sưu tập của trẻ. Những mảnh vải lẻ có thể được dùng để may áo choàng không tay cho trẻ. Bạn cũng nên tìm những vật có màu vàng, bạc hoặc lấp lánh để cho trẻ chơi. Nhưng không nên đưa cho trẻ những quần áo quá dài hoặc có dây quanh cổ, vì chúng có thể gây nguy hiểm đối với trẻ.

Nguồn: mangthai.vn

Dạy trẻ nhận biết và gọi tên các hình khối

Giúp trẻ nhận biết hình tam giác, hình chữ nhật, hình vuông là cơ sở để làm quen với hình học và nhận biết khám phá thế giới hình khối xung quanh trẻ. 

1. Chuẩn bị

- Mỗi trẻ một hình tam giác, 1 hình chữ nhật, 2 hình vuông với màu sắc khác nhau.

- Một số đồ vật có dạng hình vuông, hình tam giác, hình chữ nhật để xung quanh phòng học của trẻ.

2. Tiến trình thực hiện

Dạy trẻ nhận biết hình tam giác: Bố hoặc mẹ giơ hình tam giác lên cho trẻ chọn hình có hình dạng giống như vậy và giơ lên, sau đó nói cho trẻ biết “đây là hình tam giác” và chỉ cho trẻ biết đâu là các cạnh, đâu là các góc nhọn. Bố mẹ chọn tiếp một hình tam giác có màu sắc khác và cho trẻ chọn hình có hình dạng giống như vậy, nhưng có các màu sắc khác. Sau đó chọn các hình tam giác và đố trẻ “Đây là hình gì?” để trẻ làm quen với hình. Tiếp theo, cha mẹ chỉ vào một số đồ vật trong nhà có hình tam giác để trẻ biết, rồi đố trẻ tìm xem những đồ vật nào có hình tam giác nữa.

Dạy trẻ nhận biết hình chữ nhật: Tương tự như nhận biết hình tam giác. Bố hoặc mẹ giơ hình chữ nhật lên cho trẻ chọn hình có hình dạng giống như vậy và giơ lên, sau đó nói cho trẻ biết “đây là hình chữ nhật”  và chỉ cho trẻ biết đâu là các cạnh, đâu là các góc vuông. Bố hoặc mẹ chọn tiếp một hình chữ nhật có màu sắc khác và cho trẻ chọn hình có hình dạng giống như vậy, nhưng có các màu sắc khác. Sau đó chọn các hình chữ nhật và đố trẻ “Đây là hình gì?” để trẻ làm quen với hình. Tiếp theo, cha mẹ chỉ vào một số đồ vật trong nhà có hình chữ nhật để trẻ biết, rồi đố trẻ tìm xem những đồ vật nào có hình chữ nhật nữa.

Giúp trẻ phân biệt hình tam giác và hình chữ nhật: Trộn lẫn hình tam giác và hình chữ nhật, sau đó đố trẻ chọn và phân loại đâu là hình tam giác đâu là hình chữ nhật.

Củng cố: Cha mẹ có thể cho trẻ vẽ hoặc tô màu những vật có hình tam giác và hình chữ nhật như vẽ ngôi nhà hình chữ nhật, mái nhà hình tam giác, cửa hình chữ nhật… hoặc tô màu cái thuyền có hai cánh buồm hình tam giác. Bên cạnh đó, cha mẹ cũng cần thường xuyên ôn tập cho trẻ bằng cách đặt ra những câu đố về hình dạng của đồ vật mỗi khi cha mẹ cùng trẻ đi ra ngoài, hay cùng chơi. Ví dụ: “đố con biết cái cổng sắt kia có hình gì?”... Qua đó giúp trẻ củng cố kiến thức về hình mà trẻ học được.

Nguồn: mangthai.vn

Phát triển tư duy cho trẻ từ 3 đến 6 tuổi

Ba đến sáu tuổi là thời điểm quan trọng để bồi dưỡng và phát triển khả năng tư duy cho trẻ. Cha mẹ cần tiến hành rèn luyện tư duy cho trẻ một cách có kế hoạch, tạo nền móng cho sự phát triển toàn diện về trí tuệ ở trẻ. 

Bồi dưỡng năng lực tư duy hành động trực quan

Trẻ 3 tuổi đã biết các động tác cơ bản, cha mẹ có thể dạy bé các điệu múa hoặc các bài thể dục đơn giản phù hợp với trẻ. Khi trẻ lớn hơn thì cha mẹ có thể tăng độ khó trong các bài tập lên. Cha mẹ cũng cần chú ý khích lệ trẻ tìm tòi khám phá thế giới xung quanh về kích cỡ, hình dáng, màu sắc, cứng và mềm, nóng và lạnh...

Rèn luyện khả năng tư duy hình tượng

Khi trẻ 3 - 4 tuổi, tư duy hình tượng đã bắt đầu xuất hiện, bé đã có thể dùng những đường nét đơn giản để thể hiện quan hệ giữa các vật thể bé đã vẽ. Đến khi được 4 - 5 tuổi, khả năng giải quyết vấn đề thông qua tư duy hình tượng của trẻ đã tăng lên rõ rệt. Sau 5 tuổi, tư duy hình tượng của trẻ phát triển khá tốt trong các mặt như hội họa, kể chuyện, lao động thủ công, hoạt động âm nhạc... Vì vậy, để bồi dưỡng năng lực này cho bé cần:
- Trong hội họa: Cha mẹ cần thường xuyên hướng dẫn trẻ quan sát khi ra ngoài đường bằng cách, đặt câu hỏi giúp trẻ nắm bắt được đặc trưng của những sự vật, tìm mối liên hệ hay sự khác biệt giữa các sự vật hiện tượng; chỉ cho bé hiểu chỗ nào đẹp, chỗ nào chưa đẹp và khơi dậy nguyện vọng vẽ tranh của bé. Sau khi bé bắt đầu vẽ thì nên để bé phát huy hết khả năng tưởng tượng của mình để sáng tạo ra các loại hình tượng.
- Nghe kể chuyện: Nên kể cho bé nghe những câu chuyện tình tiết khúc mắc, hứng thú như những câu chuyện thiếu nhi kinh điển. Cần chọn cho trẻ nghe những câu chuyện phù hợp với độ tuổi, sự nhận thức của trẻ. Trong khi kể chuyện cần đặt ra câu hỏi để kích thích khả năng tư duy của trẻ như: Cô Tấm có xinh không? Cô mặc áo màu gì?
- Hướng dẫn trẻ làm thủ công: Cha mẹ mua đất nặn, giấy trắng, giấy màu... những đồ thủ công, sau đó hướng dẫn bé chơi, dạy bé cách bố trí các bức tranh, sắp xếp cân đối...

Phát triển khả năng tư duy trừu tượng

Cha mẹ có thể hướng dẫn trẻ tiến hành các loại tiểu thực nghiệm như nam châm để hút sắt và kính lúp để phóng to các vật....
Khi bé 4 tuổi là lúc bắt đầu có thể học đố, cho nên cha mẹ cần ra những câu đố phù hợp với trẻ, tốt nhất là đố về các vật dụng xung quanh và quen thuộc với trẻ.

Bồi dưỡng khả năng tư duy phân loại

Theo tính chất công dụng của sự vật và sắp xếp chúng theo từng loại. Có thể dùng sự vật tiến hành và bạn cũng có thể dùng hình ảnh để thực hiện. Ví dụ khi rèn luyện, bé tự mình sắp xếp quần áo và đồ dùng hàng ngày, xếp áo khoác với nhau, xếp váy với nhau, để tất cùng một chỗ...

Rèn luyện tư duy so sánh

Để rèn luyện khả năng này, cha mẹ cần hướng dẫn bé phát hiện những điểm khác nhau trong sự vật gần giống nhau và những điểm giống nhau trong các sự vật khác nhau.
Bồi dưỡng khả năng so sánh cho bé có thể đi từ đời sống xung quanh chúng ta. Khi bé bắt đầu nhận thức sự vật, hướng dẫn bé tiến hành so sánh những sự vật khác nhau, như “trong 2 anh em chú mèo kia, chú nào to chú nào bé?”, “Con nhìn hai cây bên đường kia, cây nào cao hơn và cây nào thấp hơn?”, khi trẻ lớn hơn có thể dạy trẻ so sánh ở mức độ khó hơn như so sánh trực quan và so sánh hình vẽ...

Rèn luyện khả năng phân tích và tổng hợp cho trẻ từ trò chơi

Bồi dưỡng khả năng phân tích tổng hợp cho bé có thể tiến hành từ khi bé còn nhỏ, phương pháp tốt nhất là nói chuyện với bé, trong quá trình nói chuyện hướng dẫn bé phân tích và tổng hợp, từ đó phát triển khả năng ngôn ngữ. Như hướng dẫn bé quan sát, phân tích và giải thích các hiện tượng tự nhiên. Ví dụ: Tại sao mây lại bay? Tại sao con cá bơi được?

Bồi dưỡng khả năng giải quyết vấn đề cho trẻ

Bồi dưỡng cho trẻ khả năng này rất đơn giản, vì những vấn đề cần giải quyết có rất nhiều xung quanh trẻ, chỉ cần cha mẹ để ý hướng dẫn trẻ là trẻ sẽ biết cách làm. Cha mẹ cần chú ý là không làm thay trẻ mà chỉ hướng dẫn trẻ để trẻ tự giải quyết. Ví dụ, trẻ không tìm thấy đồ chơi đâu, trẻ hỏi bố “ Bố ơi! Ô tô của con đâu rồi?” Bố không tìm giúp trẻ mà trả lời trẻ: “Thế con chơi ô tô lần cuối cùng vào khi nào, chơi xong con cất ở đâu, con thử đi tìm xem”, nếu trẻ tìm không thấy thì hỏi “có thể có ai đó mang ô tô của con đặt vào chỗ khác không?”...

Bồi dưỡng tính nhanh nhậy trong tư duy

Bé còn nhỏ nên khi suy nghĩ về các vấn đề hoặc khía cạnh liên quan đến nhau của một vấn đề còn rất hạn chế. Ví dụ, khi trẻ chỉ ra công dụng của gỗ bé chỉ nêu được công dụng kiến trúc của gỗ như là để làm bàn, ghế, tủ... mà không biết được các công dụng khác của gỗ như có thể làm giấy, vỏ bút chì… Vì thế, cha mẹ nên lấy ví dụ hướng dẫn bé suy nghĩ nhiều, suy nghĩ nhanh:
- Nêu ra các sự vật có cùng đặc trưng: Như những đồ vật có cùng hình vuông. Những vật có thể bay.
- Lấy ví dụ từ gần nghĩa: Nói ra một từ để nói từ gần nghĩa với nó như từ “béo” có các từ gần nghĩa như “mập”, “lớn”, “to”...
- Từ ngữ nối tiếp: Nói ra một từ hoặc một câu, để bé nói ra một chuỗi từ hoặc câu, khiến cho chuỗi từ hoặc câu này được sắp xếp liền nhau. Ban đầu, bạn có thể chọn những bài hát hoặc những bài thơ mà bé quen thuộc, sau đó mở rộng sang những bài mà bé chưa từng nghe.
Khi rèn luyện cho bé khả năng này, bạn cần chú ý dạy bé phản ứng nhanh chứ không phải phản ứng vội vàng, gặp vấn đề cần suy xét kĩ càng, suy nghĩ chu đáo, sau đó thong thả trả lời.

Khích lệ bé tưởng tượng những điều kì diệu

Cha mẹ cần tạo bầu không khí gia đình vui vẻ thoải mái. Bé có thể đặt ra rất nhiều các câu hỏi ngộ nghĩnh, thậm chí có vẻ buồn cười nhưng cha mẹ không nên cản trở bé tự do phát triển trí tưởng tượng và đặc biệt là không nên cười nhạo, phê bình; không được dùng suy nghĩ của người lớn để yêu cầu trẻ. 
Dạy trẻ sáng tạo ra các câu chuyện cũng là một phương pháp tốt để phát triển tư duy của bé. Cha mẹ có thể tạo ra một số cảnh, một số tình huống để khích lệ bé suy nghĩ đến tình tiết và kết cục khác nhau của câu chuyện, sau đó cho bé tự kể lại theo suy nghĩ của mình. Hoặc trên nền một câu chuyện có sẵn, nhưng thử hỏi bé là: theo con thì câu chuyện có thể kết thúc như thế nào?

Khuyến khích trẻ tìm thế hiểu giới xung quanh

Cha mẹ cần chú ý bồi dưỡng khả năng vận động cho trẻ, cố gắng tạo cho trẻ cơ hội tìm hiểu về thế giới xung quanh trên cơ sở tự mình hoạt động. Nên chuẩn bị đồ chơi nhiều công dụng và điều kiện vui chơi cho bé, hướng dẫn trẻ chơi hết mình, khiến chúng động não suy nghĩ trong khi chơi để chúng hoàn thành các loại nhiệm vụ, độc lập giải quyết vấn đề

Nguồn: mangthai.vn

Bữa sáng, bạn nên và không nên ăn gì?

Để bữa sáng của bạn luôn lành mạnh và có thể giúp tăng năng lượng cho cả ngày làm việc, bạn nên và không nên ăn những thực phẩm cụ thể dưới đây.

1. Những thực phẩm không nên ăn trong bữa sáng

- Ngũ cốc có đường: Đây là thực phẩm được biết đến với rất nhiều calo và không có lợi cho sức khỏe cơ thể bạn theo bất kỳ cách nào. Thực phẩm chứa quá nhiều đường không chỉ khiến bạn bị béo hơn mà còn khiến bạn cảm thấy mệt mỏi vào cuối buổi sáng nữa.

- Bánh rán: Bánh rán cũng là thực phẩm chứa quá nhiều đường và mỡ không có lợi cho hoạt động của cơ thể trong cả ngày cũng như giúp tăng cân nhanh chóng

- Thịt xông khói: Mặc dù nhiều người cho rằng bữa sáng có thể ăn thịt xông khói để tăng thêm sự hấp dẫn  nhưng đó thực sự là những thực phẩm không lành mạnh và không tốt cho bạn để ăn sáng. Bởi vì đây là thực phẩm chứa nhiều chất béo sẽ khiến bạn no lâu và ảnh hưởng đến sự di chuyển của bạn trong một ngày làm việc.

- Bánh ngọt: Tuy khá tiện lợi để ăn sáng nhưng đây cũng là thực phẩm chứa quá nhiều đường, calo và là một lựa chọn không lành mạnh.

- Uống quá nhiều cà phê: Cà phê chỉ cung cấp cho bạn một sự tăng năng lượng nhanh chóng trong não bộ vì thế bạn không thể chỉ uống cà phê để thay một bữa sáng lành mạnh được.

2. Những thực phẩm nên ăn trong bữa sáng

- Ngũ cốc không hoặc ít đường: Một bữa ăn sáng sẽ trở nên an toàn và lành mạnh hơn nếu bạn chọn một bát ngũ cốc không hoặc ít đường và trộn với sữa tươi.

- Bánh sandwich trứng: Tuy đây là loại bánh rất phổ biến tại các cửa hàng ăn nhanh nhưng để chúng lành mạnh hơn bạn hãy cố gắng làm bánh sandwich trứng tại nhà nhé. Hãy thử thêm thịt nạc hoặc một số pho mát, bạn sẽ thấy thú vị khi thưởng thức và có lợi cho sức khỏe của bạn hơn.

- Trứng: Luôn là một lựa chọn tuyệt vời cho bữa sáng. Nhiều người có thể lo lắng trứng không tốt cho sức khỏe bạn nhưng điều này chỉ là lời đồn thổi. Thực tế trứng là một thực phẩm lý tưởng bạn nên kết thân trong bữa sáng vì chúng không có chất béo, không làm tăng cân và có lợi cho hệ tim mạch.

- Nước trái cây: Một ly nước trái cây vào buổi sáng là một thay thế tuyệt vời cho việc uống cà phê mỗi sáng của bạn. Ngoài tốt cho làn da, chúng còn tăng thêm những vitamin và khoáng chất cho bạn năng lượng tươi mới trong cả ngày. Ngoài ra, một số người còn thấy uống nước trái cây vào sáng sớm rất tốt để nhuận tràng.

- Trái cây tươi ngon: Chọn ăn một số trái cây để khởi đầu một ngày sẽ tạo sự hào hứng và mới mẻ cho cả ngày. Nếu muốn, bạn có thể chế biến chúng thành một món salad trái cây yêu thích và có lợi cho sức khỏe của bạn.

(Afamily)

Làm gì khi trẻ sợ vào lớp 1?

Sau mấy ngày đầu đến lớp, nhiều bé nôn ọe, đau bụng, mất ngủ và không chịu đi học. Đó chính là chứng ám sợ học đường ở trẻ mới vào lớp một.

Rất nhiều trẻ sau những ngày đầu vào lớp một có những biểu hiện bất thường về tâm sinh lý như hay khóc nhè, nôn ọe, đau bụng, ngủ không ngon và không sâu, kém ngoan, bất hợp tác và không muốn đến lớp… Theo thạc sĩ tâm lý Nguyền Thị Anh Thư, ĐH Khoa học xã hội và nhân văn, ĐH Quốc gia Hà Nội, đó là chứng sợ học đường ở trẻ từ nầm non vào lớp một.

Hội chứng này bắt nguồn từ sự thay đổi đột ngột môi trường học tập và vui chơi, cách thức học tập, giao tiếp… Nói cách khác, trẻ chưa được chuẩn bị tâm thế (sẵn sàng về tâm lý) trước khi bước vào lớp một.

Dưới đây là một số giải pháp chuẩn bị tâm thế cho trẻ vào lớp một trong năm học tới.

Bảo đảm cho con sức khỏe tốt nhất

Một cơ thể khỏe mạnh là tiền đề quan trọng cho việc tiếp thu kiến thức và hoạt động vui chơi của trẻ. Chuẩn bị về sức khỏe cho con không đơn thuần là phát triển chiều cao, trọng lượng cơ thể mà còn tạo cho con sự bền bỉ, dẻo dai, có khả năng chống lại sự mệt mỏi của thần kinh, cơ bắp, có độ khéo léo của bàn tay, tính nhanh nhạy của các giác quan…

Để trẻ có được các phẩm chất đó, cha mẹ và các giáo viên mầm non cần tạo chế độ sinh hoạt, ăn uống, học tập, nghỉ ngơi, luyện tập… hợp lý về thời gian cũng như phù hợp với đặc điểm phát triển riêng của từng trẻ.

Chuẩn bị nền tảng trí tuệ

Nền tảng trí tuệ của trẻ ở bậc học mầm non chính là những hiểu biết ban đầu về bản thân, về thế giới các loài cây và con vật, các hiện tượng thời tiết xung quanh, mối quan hệ của trẻ với bạn và người khác... và đặc biệt là mối quan hệ giữa các sự vật, hiện tượng với nhau. Điều đó giúp trẻ chủ động trong các hoạt động học tập và vui chơi.

Trẻ cần được dạy và được rèn luyện về các thao tác trí tuệ. Trẻ cần hiểu biết vể bản thân, gia đình, môi trường xung quanh, các biểu tượng về thời gian, không gian, đồng thời có kỹ năng so sánh, phân tích, tổng hợp…. Nâng hiểu biết nhất định của trẻ về các sự vật, hiện tượng xung quanh như nắng, mưa, nóng, lạnh, thứ bậc trong gia đình…

Chuẩn bị về ngôn ngữ

Khi trẻ vào lớp một, tất cả nội dung, kiến thức đều phải truyền đạt thông qua tiếng mẹ đẻ. Vì vậy việc chuẩn bị cho trẻ sử dụng thành thạo tiếng mẹ đẻ trong sinh hoạt hằng ngày là việc quan trọng nhất. Mặt khác, trẻ có ngôn ngữ mạch lạc phát triển tốt thì các quá trình tâm lý như tư duy, tưởng tượng, trí nhớ, tri giác… cũng theo đó mà phát triển.

Cần quan tâm sát sao đến sự phát triển ngôn ngữ, khả năng sử dụng ngôn ngữ của trẻ trong cuộc sống hằng ngày. Hãy thông qua giao tiếp với trẻ, lắng nghe trẻ nói, đọc truyện cho trẻ nghe để uốn nắn trẻ không nói ngọng, nói lắp, nói lí nhí. Hình thành ở trẻ một số kỹ năng chuẩn bị cho việc đọc, viết, thông qua các hoạt động sinh hoạt, học tập, lao động, các buổi tham quan, dạo chơi

Khuyến khích trẻ sử dụng tiếng mẹ đẻ, mở rộng vốn từ về thế giới xung quanh, tập cho trẻ biết diễn đạt một cách rõ ràng, mạch lạc. Khuyến khích trẻ đặt câu hỏi và tập cho trẻ cách đặt câu hỏi về điều mà trẻ quan tâm.

Truyền cho trẻ sự tự tin

Theo các nhà khoa học, yếu tố tự tin trong các hoạt động phù hợp với lứa tuổi sẽ tạo đà cho trẻ phát triển về tư duy và năng lực sau này. Việc trẻ tự tin thực hiện nhiệm vụ một cách độc lập, có khả năng tập trung, chấp hành những qui định và sự chỉ dẫn của người lớn là vô cùng thiết yếu giúp trẻ học tập tốt ở lớp một.

Khi tự tin, trẻ sẽ học được cách chủ động, độc lập trong việc thực hiện nhiệm vụ đến cùng. Vì vậy, hãy để trẻ được tự làm những việc từ đơn giản nhất đến khó dần, như tự đánh răng, tự rửa mặt, tự lựa chọn các đồ chơi, tự ăn uống… và lựa chọn quần áo dưới sự quan sát của người lớn. Khi trẻ làm, việc người lớn cần hướng dẫn, quan sát và khích lệ, giúp đỡ khi trẻ thật sự cần.

Cho trẻ tham gia khóa học chuẩn bị tâm thế cho trẻ vào lớp một

Hiện có nhiều lớp chuẩn bị tâm thế cho trẻ vào lớp một. Đây là một lựa chọn ưu việt cho các bậc cha mẹ quan tâm đến con nhưng chưa có nhiều thời gian dành cho con, chưa biết cách chuẩn bị tâm thế cho con. Ở các lớp này, trẻ được tham gia các hoạt động và trò chơi khám phá môi trường mới, được rèn luyện một số kỹ năng cơ bản của hoạt động học tập như việc sắp xếp bàn ghế, cách cầm bút, cầm sách, mở sách, tư thế ngồi đúng…

Bên cạnh đó, trẻ được trang bị những kỹ năng khác như giới thiệu về bản thân và nghe bạn giới thiệu về mình, tham gia các trò chơi tập thể, các trò chơi theo nhóm. Trẻ còn được tham gia khám phá môi trường mới, thế giới cỏ cây và muôn loài, được trang bị cách điều khiển bàn tay nhỏ bé của mình, điều khiển cơ thể để thực hiện một cách gọn gàng, dẻo dai các thao tác vận động trong học tập thông qua các trò chơi.

Theo Đất Việt

Liên cầu lợn: ruồi nhà có thể làm lây mầm bệnh

Gần đây, một số địa phương có bệnh nhân tử vong vì nhiễm liên cầu lợn. Bác sĩ Lê Văn An - trưởng khoa vi sinh, điều phối viên Trung tâm Carlourbani thuộc Trường ĐH Y dược Huế - cho biết côn trùng như ruồi nhà có thể là vật trung gian làm lây lan mầm bệnh.

 

Liên cầu lợn có tên khoa học là streptococcus suis, là loại vi khuẩn hình cầu có kích thước nhỏ. Vi khuẩn này cư trú bình thường ở đường hô hấp trên của heo gồm mũi và xoang mũi, đường tiêu hóa và sinh dục của heo. Những con heo khỏe mạnh trong đàn mang vi khuẩn có thể lây truyền vi khuẩn này cho cá thể khác ở cùng chuồng mà không có triệu chứng bệnh.

Người bị lây nhiễm vi khuẩn này do tiếp xúc trực tiếp với heo (lợn) mang vi khuẩn hoặc heo bị bệnh. Những người làm nghề giết mổ hoặc bán thịt heo sống có thể nhiễm vi khuẩn do tiếp xúc với thịt heo bị bệnh chưa nấu chín, qua vết thương trên da, qua niêm mạc mũi, miệng.

Nhiễm vi khuẩn liên cầu lợn ở người có thể gây nên nhiễm trùng nặng đe dọa tính mạng người bệnh, thông thường nhất là bệnh viêm màng não và nhiễm khuẩn huyết. Nhiễm trùng ở các cơ quan khác với tỉ lệ thấp hơn gồm viêm màng trong tim, viêm cơ, viêm khớp, viêm phổi.

Bệnh viêm màng não do liên cầu lợn ở người không khác với viêm màng não do các vi khuẩn khác, thời kỳ ủ bệnh khoảng 5-7 ngày sau khi tiếp xúc với heo bị nhiễm bệnh. Bệnh nhân có các biểu hiện bệnh với triệu chứng sốt, nhức đầu dữ dội, nôn mửa, cứng gáy, có thể phát ban hay xuất huyết da, kết mạc, lơ mơ hay hôn mê. Trường hợp nặng có thể tử vong. Bệnh nhân sau khi khỏi bệnh viêm màng não do liên cầu lợn thường có di chứng như điếc, liệt.

Hiện nay bệnh do liên cầu lợn ở người chưa có văcxin để tiêm phòng nên việc phòng ngừa cần thực hiện các biện pháp vệ sinh an toàn thực phẩm, như mua bán thịt heo cần chứng nhận kiểm dịch của thú y, không ăn tiết canh heo; tiếp xúc hay chế biến thịt heo sống nên mang găng tay, thịt heo chưa nấu chín cần để trong các đồ đựng riêng tránh côn trùng như ruồi, gián; chỉ ăn thịt heo nấu chín kỹ...

Đối với các hộ chăn nuôi heo, chuồng trại nên làm cách xa khu vực nhà ở, thoáng mát, thực hiện chế độ vệ sinh chuồng trại thường xuyên bằng các hóa chất tẩy uế như vôi bột, nước javel. Khi tiếp xúc với heo như cho heo ăn, vệ sinh chuồng trại nên mang khẩu trang, ủng. Nếu phát hiện heo bị bệnh, cần báo cho thú y để điều trị, xử lý. Heo bị bệnh không được giết mổ lấy thịt mà nên đưa vào khu vực cách ly riêng và điều trị tích cực hoặc tiêu hủy đúng cách khi heo chết.

BS LÊ VĂN AN
(ĐÌNH TOÀN ghi)
Nguồn: tuoitre.vn

Giữ vệ sinh để ngăn bệnh tay chân miệng

Chỉ trong tháng 4, tại hai bệnh viện ở TP.HCM đã có sáu cháu bé tử vong do mắc bệnh tay chân miệng. Làm cách nào để phòng và phát hiện sớm bệnh này là thắc mắc của nhiều bà mẹ có con nhỏ. Bác sĩ Trương Hữu Khanh, trưởng khoa nhiễm Bệnh viện Nhi Đồng 1 TP.HCM, cho biết:

 

Trẻ mắc bệnh tay chân miệng được điều trị tại Bệnh viện Nhi Đồng 1, TP.HCM - Ảnh: Minh Đức

- Năm nay mới vào tháng 4, tháng 5 nhưng số trẻ mắc bệnh tay chân miệng đã tăng cao, trong đó có nhiều trường hợp nặng. Những năm trước phải đến tháng 9, 10 thậm chí tháng 11, 12 mới có nhiều ca bệnh.

* Nhiều bà mẹ lo sợ trước thông tin đang là đỉnh mùa dịch của bệnh tay chân miệng và đã có một số trẻ mắc bệnh tử vong. Có phải trẻ em nào mắc bệnh tay chân miệng cũng có thể trở nặng?

Bác sĩ Trương Hữu Khanh - Ảnh: L.TH.H.

- Người nhà của trẻ không nên thấy có một vài ca bệnh tay chân miệng tử vong mà hoang mang vì đó chỉ là con số rất nhỏ. Thống kê cho thấy có trên 95% trẻ em mắc bệnh tay chân miệng tự hồi phục. Trong số những trẻ mắc bệnh tay chân miệng nặng chỉ có dưới 10% số ca tử vong. Điều quan trọng là người nhà cần phải theo dõi sát trẻ. Khi nghi ngờ trẻ mắc bệnh cần đưa trẻ đến cơ sở y tế để được tham vấn.

* Làm cách nào để một bà mẹ biết con mình rơi vào trường hợp tự khỏi hoặc có diễn tiến nặng?

- Khi trẻ mắc bệnh các bà mẹ phải theo dõi xem trẻ có bị giật mình, thay đổi giấc ngủ (trẻ quấy khóc, không ngủ được hoặc ngủ li bì), tự nhiên tay chân trẻ bị yếu, trẻ bị sốt liên tục mà không hạ. Đây là những dấu hiệu ban đầu giúp các bà mẹ biết trẻ đã mắc bệnh tay chân miệng nặng và cần đưa đến các cơ sở y tế để điều trị ngay.

* Những triệu chứng của bệnh tay chân miệng?

- Đầu tiên trẻ có thể chảy nước miếng, đau, quấy khóc, sau đó sẽ xuất hiện những bóng nước ở một trong nhiều vùng như tay, chân, miệng, gối, mông, lòng bàn tay, lòng bàn chân. Đặc biệt những bóng nước này không gây đau. Thực tế cho thấy nhiều cháu bé bị nổi nhiều bóng nước ở tay, chân, miệng... lại mắc bệnh nhẹ.

Ngược lại có một số cháu chỉ bị nổi vài bóng nước trong miệng nhưng bệnh lại có diễn tiến nặng, gây tử vong. Những trường hợp mắc bệnh tay chân miệng nặng mới cần nhập viện điều trị, đa số trường hợp nhẹ được bác sĩ cho chăm sóc và theo dõi tại nhà. Không phải tất cả trẻ đến cơ sở y tế sớm đều cứu được nhưng phần lớn trẻ đến sớm sẽ có ít nguy cơ bị tử vong.

* Thời gian chữa bệnh tay chân miệng có kéo dài? Những biến chứng thường gặp khi mắc bệnh?

- Trẻ mắc bệnh tay chân miệng nhẹ sau 5-7 ngày sẽ tự hết. Còn trẻ bệnh nặng sẽ có biến chứng suy hô hấp, viêm não, phù phổi, suy tim..., tử vong. Đa số trẻ nhập viện nằm 2-3 ngày là được xuất viện, trường hợp nặng hơn nằm điều trị 4-5 ngày. Bệnh tay chân miệng do virut gây ra.

Hiện chưa có thuốc điều trị đặc hiệu nên các bác sĩ chủ yếu điều trị để giữ cho bệnh đừng diễn tiến nặng thêm. Với những trường hợp trẻ mắc bệnh quá nặng, diễn tiến bệnh nhanh thì bác sĩ cũng không giúp được gì.

* Trẻ mắc bệnh tay chân miệng nhập viện năm nay có triệu chứng gì khác biệt so với những năm trước?

- Năm nay nhiều trẻ mắc bệnh tay chân miệng nhập viện với triệu chứng bị run chi, trẻ đi loạng choạng nhiều hơn, mắt đảo, vã mồ hôi lạnh. Những năm trước thỉnh thoảng cũng gặp những trẻ mắc bệnh có những triệu chứng này.

Để tìm nguyên nhân gây ra sự thay đổi phải làm xét nghiệm mới biết được. Đợt này Bệnh viện Nhi Đồng 1 đang hợp tác với một bệnh viện của Đài Loan để làm xét nghiệm trên những ca bệnh nặng.

* Tại sao bệnh tay chân miệng thường gặp ở trẻ dưới 3 tuổi? Trong lúc mùa dịch bệnh tay chân miệng đang ở đỉnh điểm, những bà mẹ có con nhỏ cần lưu ý điều gì?

- Trẻ trên 3 tuổi ít bị mắc bệnh tay chân miệng vì trước đó những trẻ này từng mắc bệnh tay chân miệng và đã tự hết. Những trẻ này đã có kháng thể. Do vậy trong những đợt bệnh theo mùa thường gặp ở trẻ dưới 3 tuổi. Bệnh tay chân miệng không có thuốc điều trị đặc hiệu và văcxin ngừa bệnh nên những biện pháp phòng ngừa bệnh vẫn quan trọng nhất.

Bệnh tay chân miệng không có trung gian truyền bệnh nào mà chính do sinh hoạt của con người sẽ làm bệnh lây lan. Virut từ trẻ mắc bệnh sẽ bắn ra môi trường xung quanh, có thể dính vô đồ chơi, bàn tay người lớn, bàn tay trẻ em, sàn nhà... Do vậy, nếu không vệ sinh sàn nhà, đồ chơi, rửa sạch tay trước khi chăm sóc trẻ... sẽ lây bệnh cho trẻ.

Ngoài ra, khi trẻ mắc bệnh người nhà không cho trẻ đi nhà trẻ để tránh lây bệnh cho những trẻ cùng học. Khi đã thực hiện tốt những điều này chắc chắn virut sẽ không tấn công được.

THÙY DƯƠNG - Dân Trí

Giúp con thoải mái mùa thi

Những kỳ thi đang gần kề, đặc biệt với các học sinh lớp 12 là kỳ thi tốt nghiệp phổ thông và tuyển sinh đại học - cao đẳng vô cùng căng thẳng. Không chỉ các sĩ tử học ngày luyện đêm, mà các bậc cha mẹ cũng lo lắng bội phần. Nên chuẩn bị cùng con như thế nào để con có một mùa thi hiệu quả?

Sau những giờ học căng thẳng, không gì bằng những bữa ăn hấp dẫn (ảnh mang tính minh họa) - Ảnh: Quân Nam

Thạc sĩ Nguyễn Hoàng Khắc Hiếu (ảnh) - giảng viên khoa tâm lý giáo dục, Đại học Sư phạm TP.HCM - đã chia sẻ:

- Phụ huynh nào cũng kỳ vọng con mình học tốt, thi tốt. Sự kỳ vọng đó như ngọn lửa bấy lâu âm ỉ chỉ đợi mùa thi đến là bùng lên. Các bậc cha mẹ hãy lưu ý đừng để độ nóng kỳ vọng ấy bộc lộ đến mức có thể thiêu rụi cả tâm trí con cái, và vì thế cần tránh một số hành vi sau:

* Có nên treo thưởng cho con trước mỗi kỳ thi? - Tất nhiên, cha mẹ có thể treo thưởng cho con để khuyến khích tinh thần con cái. Nhưng phần thưởng lớn nhất dành cho con trong giai đoạn này là giúp con nhận ra rằng cha mẹ rất yêu thương, luôn bên cạnh mình. Hãy biến mùa thi thành cơ hội để thắp lên ngọn lửa gia đình.

1. “Hăm he” gây áp lực cho con, vì nghĩ rằng làm thế là tạo cho con động lực học hành. Nhưng kết quả nhiều học sinh đã căng thẳng vì luôn ám ảnh những lời đe nẹt của cha mẹ, kiểu như: “Lo cho ăn học 12 năm trời, kỳ này mà thi rớt thì đừng có trách!”. Gánh nặng kỳ vọng của cha mẹ có thể làm bạn trẻ mất khả năng tập trung, dễ bị lo âu trầm cảm.

2. Có thái độ thờ ơ cho trẻ “tự bơi”, với suy nghĩ sẽ giúp con tự lập, không bị áp lực. Điều này làm nhiều học sinh cảm thấy bơ vơ và cảm giác cha mẹ không quan tâm mình. Hãy nhớ lúc con cái căng thẳng là lúc con cần sự chia sẻ, động viên để vơi đi áp lực.

3. Quan tâm quá sát sao bằng cách chăm chút con từng li từng tí, hỏi han từng chuyện một, đồng hành “mọi lúc mọi nơi”. Điều đó nhiều khi sẽ khiến các sĩ tử cảm thấy... phiền phức và vô tình bị ám thị rằng kỳ thi này rất ghê gớm.

Đặc biệt, với các cha mẹ có con đang học lớp 12 cần hiểu rằng kỳ thi tốt nghiệp THPT chỉ là kiểm tra kiến thức, nên đề thi vừa phải, học sinh trung bình cũng có thể “dễ thở” khi làm bài, vì vậy không cần áp lực quá. Riêng kỳ thi tuyển sinh đại học - cao đẳng thì đặc thù mang tính chọn lọc nên có tính cạnh tranh khốc liệt.

Hãy biết sức học con mình đến đâu để kỳ vọng đúng mức. Nếu con không đạt nguyện vọng 1 còn có nguyện vọng 2, 3. Ngay cả trường hợp điểm quá thấp không đạt cả ba nguyện vọng, hãy hiểu con đường vào đại học - cao đẳng không phù hợp với con mình, từ đó hoặc động viên con cố gắng trong năm sau hoặc giúp con chọn đường khác. Có nhiều con đường đi đến thành công, đại học - cao đẳng chỉ là một trong số đó.

Ảnh: HÒA AN

* Từ chỗ tạo động lực, cha mẹ nên làm gì để con thoải mái, tự tin trước kỳ thi?

- Các bậc cha mẹ có thể làm những điều sau đây: Đả thông tư tưởng cho con với những câu nói như: “Cha mẹ yêu con chứ không phải yêu điểm của con, vì vậy việc quan trọng nhất là con hãy cố gắng hết mình”.

Động viên con bằng những việc đơn giản như: dậy sớm cùng con, nấu bữa ăn sáng cho con; sửa lại đèn học của con cho đủ sáng; giữ yên lặng cho con học bài; để trên bàn học của con bình hoa thơm/đĩa trái cây nhỏ; thỉnh thoảng thăm hỏi: “Mệt không con? Nhớ uống ly sinh tố mẹ đã làm nhé!”... Những hành động này sẽ làm con xúc động và đó là cách “bơm vitamin” rất tốt cho tinh thần của con.

Cha mẹ cũng nên nấu những món ăn bổ dưỡng cho sức khỏe của con, cho con chọn thực đơn yêu thích. Giúp con chia nhỏ áp lực bằng cách chủ động tạo các cơ hội nghỉ ngơi để con “sạc pin” sau từng chặng ôn luyện, như rủ cả nhà cùng đi bơi hay thỉnh thoảng ăn tối bên ngoài. Sự vận động sẽ giúp cơ thể và tinh thần khỏe mạnh, tỉnh táo. Đừng để con rơi vào tình trạng học hành căng thẳng kéo dài.

* Cha mẹ nên làm gì nếu con có những biểu hiện tâm lý bất thường trước mùa thi?

- Cha mẹ hãy khéo léo giám sát từ xa để kịp thời phát hiện những biểu hiện tâm lý khác lạ. Con bạn đang cảm thấy quá tải và cần được hỗ trợ nhiều hơn nếu có một hoặc nhiều dấu hiệu như: tự nhốt mình quá lâu trong phòng, khóc rấm rứt một mình, trằn trọc khó ngủ, tính tình trở nên cáu kỉnh hay ủ rũ bất thường. Cha mẹ nên kịp thời hỏi han để con chia sẻ những bức bối trong lòng. Nếu thấy triệu chứng nặng nên đưa con đi kiểm tra tâm thần ngay.

Cha mẹ cũng nên lưu ý những vấn đề như: sử dụng trí não quá sức trong thời tiết nóng có thể làm con bị suy kiệt thể chất; đừng để con phá vỡ lối sinh hoạt thường ngày như thức quá khuya dậy quá trễ, ăn uống thất thường, quá lo lắng... Tuyệt đối không để con có tư tưởng “hi sinh tất cả cho kỳ thi!”. Tự vắt kiệt sức mình trước ngày thi cũng có nghĩa là “tự nguyện rớt”.

TRUNG UYÊN thực hiện

Ăn, ngủ thế nào trong mùa thi? Trong mùa thi, ngoài ba bữa ăn chính, phụ huynh nên cho con em ăn thêm các bữa phụ cách bữa chính 2-3 giờ. Các bữa ăn phụ nên có đủ chất bột đường (khoai, bún, phở, nui...), các loại vitamin tan trong nước và vi khoáng có nhiều trong trái cây, rau xanh, sữa... Nên hạn chế các chất béo (các loại xốt, món chiên, thức ăn chế biến sẵn...) vì sẽ làm cơ thể nặng nề hơn và không cần thiết cho hoạt động của não. Thời gian thi rơi đúng vào mùa hè nóng bức nên phụ huynh cần chú ý cung cấp đủ 2-2,5 lít nước mỗi ngày, có thể gồm 6-7 ly nước lọc, hai ly sữa, hai ly nước trái cây và phần nước hấp thụ từ trái cây, cháo, xúp... Cũng cần tránh cho con thói quen uống trà đặc hay cà phê để thức khuya học bài. Não có thể tăng hoạt động trong một thời gian ngắn, nhưng khi não đã thật sự mệt mỏi thì khả năng ghi nhớ sẽ giảm đi. Hơn nữa, việc học khuya sẽ dẫn đến mệt mỏi vào sáng hôm sau, kéo theo tình trạng ngày ngủ - đêm thức, đồng hồ sinh lý bị thay đổi. Tốt nhất là nên có giấc ngủ ngắn khoảng một giờ ban ngày và 4-5 giờ ban đêm khi cảm thấy mệt mỏi hoặc sau khi học nhiều giờ liên tục. ThS.BS ĐÀO THỊ YẾN PHI (trưởng bộ môn dinh dưỡng, Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch TP.HCM)

Nguồn: tuoitre.vn

Bí kíp luyện cho con ăn ngoan và ăn giỏi - Phần 1

Hãy tập cho con yêu thích ăn uống như vui chơi ngay từ năm đầu tiên - Ảnh: Inmagine

Nếu bạn hiểu rõ giá trị của những món ăn ngon và tốt cho sức khỏe thì không còn gì thỏa mãn hơn việc ngắm nhìn con mình khám phá ra niềm vui ăn uống. Nhưng làm sao bạn đào tạo cho được một đứa trẻ thích trái cây hơn khoai tây chiên, sẽ không quay lưng với bông cải và cá hồi? Câu trả lời ngắn gọn là: hãy bắt đầu ngay từ bây giờ! Khẩu vị của chúng ta nhìn chung được hình thành từ rất sớm – trong vài năm đầu đời, mà đặc biệt là năm đầu tiên – nhờ vào những ‘quảng cáo’ mà ta nhận được. Chúng ta có khả năng dạy con mình nhận ra và thích thú với nhiều món ăn tốt. Nếu để lỡ cơ hội đó, kết cục ta sẽ có những đứa trẻ kén ăn chỉ thích những món của trẻ con, và ta sẽ phải vật lộn chỉ để khiến được chúng thích rau trái hơn một chút. Vậy nên hãy bắt lấy cơ hội có từ rất sớm kia. Dưới đây là 10 chiến lược bắt đầu từ muỗng thức ăn dặm đầu tiên, sẽ giúp bạn nuôi dạy một đứa trẻ học ăn – và học cách yêu thích – mọi loại thức ăn.

1. Thời điểm thích hợp để ăn những miếng đầu tiên

Thời điểm tốt nhất để cho con ăn dặm lần đầu tiên là khi bé cảm thấy tươi tỉnh và sảng khoái nhất – tức vào buổi sáng hay ngay sau khi ngủ giấc trưa. Hãy đảm bảo là bé của bạn cảm thấy đói bụng chứ không phải là đói đến mềm người, và các anh chị lớn của bé không chạy nhảy chơi đùa xung quanh (gây mất tập trung). Bạn cũng hãy tắt TV và cất điện thoại của bạn đi nữa nhé. Không có nguyên tắc nào về việc cho ăn gì trước cả, đó có thể là ngũ cốc trộn với sữa mẹ hay sữa công thức. Chuối và bơ có vẻ là loại thức ăn chuyển tiếp dễ dàng, nhưng bạn cũng có thể bắt đầu bằng rau xanh, hay thậm chí là thịt. Sau vài cảm giác ban đầu, con bạn nhiều khả năng sẽ chỉ nhấm nháp vài miếng. Khi bé trề môi, quay đi, lắc đầu hay trở nên xao lãng, nghĩa là bé đã thấy đủ rồi đấy.

2.  Tấn công dồn dập bằng sự đa dạng.

Sau khi con bạn đã quen với hoạt động ăn này, hãy giới thiệu cho con những loại thức ăn mới một cách nhanh chóng. Một số chuyên gia khuyên bạn cho bé ăn cùng một loại thức ăn trong vài ngày để nếu có phản ứng không hay xảy ra thì sẽ dễ dàng xác định được đâu là thủ phạm. Nhưng những chuyên gia khácthì khuyên bạn giới thiệu cho con thức ăn mới mỗi ngày – và cho con ăn hỗn hợp càng sớm càng tốt. Một số chuyên gia cho rằng ý tưởng dùng những loại thức ăn riêng lẻ sẽ chỉ dạy trẻ con trở thành những đứa kén ăn mà thôi. Hãy dùng những loại thức ăn quen thuộc để giới thiệu những loại mới; nếu con bạn mê ăn chuối, hãy dùng nó để trộn với đu đủ.; nếu con bạn thích táo, hãy nghiền nó cùng với quả việt quất. Bạn đang tìm cách nào đó vui vui để quyết định xem nên cho con thử món mới nào tiếp theo? Hãy nghĩ theo hướng màu sắc cầu vồng (hãy nghĩ đến: quả ổi, bí đỏ, bắp, bông cải xanh…) và con bạn sẽ được thử nhiều mùi vị và chất dinh dưỡng.

Cho ăn đa dạng ngay từ bé giúp hạn chế kén ăn về sau - Ảnh: Gettyimages

3. Thử, lại thử, và lại thử

Không thành công với cà rốt ư – vậy hãy thử lại sau vài ngày. Lặp đi lặp lại nếu cần thiết. Các nghiên cứu nói rằng cứ 4 bà mẹ thì lại có 1 người bó tay bỏ cuộc sau khi con họ từ chối thử một loại thức ăn nào đó trong khoảng 5 lần hoặc ít hơn. Vấn đề là, nghiên cứu cho thấy có thể phải mất đến 15 lần thử trước khi đứa trẻ chịu chấp nhận một món ăn mới nào đó. “Nếu bạn có thể dụ được con thử thứ gì đó chỉ trong khoảng từ 6-10 lần, bạn có nhiều khả năng đã hình thành được sự yêu thích của con đối với loại thức ăn đó. Chứng minh cho điều đó, một nghiên cứu mà trong đó những người tham gia được yêu cầu cho con mình ăn loại bột nhuyễn với rau mà chúng ghét nhất liên tục nhiều ngày. “Khoảng sau hai tuần một chút, phần lớn chúng đều trở nên thích loại thực phẩm đó. Khi con bạn đã lớn hơn, hãy chuẩn bị tinh thần cho những thời kỳ kén ăn, và khi đứa con chập chững của bạn tuyên bố món cà rốt một thời yêu thích nhất của bé là “kinh”, hãy thay đổi cách bạn chế biến: hôm thì nướng, hôm thì hầm với thịt, hôm thì hấp chấm sốt chẳng hạn.

Hướng dẫn cho ăn theo lứa tuổi Giai đoạn mang thai và mới sinh: Mẹ hãy ăn đi! Con bạn sẽ nếm những gì bạn ăn qua nước ối và sữa mẹ. 4-6 tháng: Bắt đầu ăn dặm. Những dấu hiệu cho thấy bé sẵn sàng: bé có thể tự ngồi một cách độc lập và tóm lấy các thứ cho vào mồm. 7 tháng: Cho bé làm quen với các loại thức ăn thô hơn. Nghiên cứu đã cho thấy việc ăn những món bột nghiền siêu nhuyễn đến quá tháng thứ 9 có liên hệ đến tình trạng kén ăn sau này. Tăng dần độ thô của thức ăn theo lứa tuổi của trẻ - Ảnh: Gettyimages 8-9 tháng: Thêm thức ăn bốc tay! Trong lúc luyện tập động tác dùng tay để kẹp, bé sẽ thích bốc những mẩu thức ăn mềm. 10-11 tháng: Cho con ăn thêm nhiều mùi vị. Các chuyên gia cho rằng nếu đến 1 tuổi mà con bạn chưa được làm quen nhiều mùi vị khác nhau thì nhiều khả năng bé sẽ có khẩu vị nhạt nhẽo và bị giới hạn nhiều khi lớn lên. 12-14 tháng tuổi: Đã có thể cho bé uống sữa bò (nguyên chất) cũng như mật ong. Tốc độ tăng trưởng của bé bây giờ bắt đầu chậm lại đáng kể, sự ngon miệng của bé cũng vậy. Bạn sẽ nhận thấy con bỏ mọi thứ vào miệng. Hãy tranh thủ khoảng thời gian tích cực khám phá này để tiếp tục giới thiệu cho con nhiều loại thức ăn mới. 15-17 tháng tuổi: Vào khoảng này, bé sẽ thể có nhiều thành công với chiếc nĩa và muỗng nhỏ của mình. 18-23 tháng tuổi: Giữa khoảng này và tuổi lên 3, ngay cả những bé nhiệt tình nhất cũng sẽ trải qua những giai đoạn khó tính (thuyết tiến hóa: sự kén chọn này giúp cho đứa trẻ chập chững tránh khỏi việc ăn một thứ quả lạ có thể là quả độc). Hãy sáng tạo và luôn thay đổi. 24 tháng: Giờ đã đến lúc thay thế các chế phẩm sữa nguyên chất béo bằng những chế phẩm ít béo.

Nguồn: Webtretho (lược dịch) / Theo Babytalk